Kırmızı Mercimekte Gluten Var Mı? Eskişehir’de geçen hafta bir kafede arkadaşlarla otururken, sağlıklı beslenme üzerine sohbet ediyorduk. Bir arkadaşım “Mercimek salatası yapmayı düşünüyorum ama kırmızı mercimeğin içinde gluten var mı?” diye sordu. İlk başta ben de şaşırdım. Gerçekten merak ettim çünkü gluten hakkında son zamanlarda çok fazla şey duyuyordum. Arada kaynamasın diye hemen araştırdım ve öğrendiklerimi sizinle de paylaşmak istiyorum. Kırmızı mercimekte gluten olup olmadığını, biraz bilimsel açıdan ama herkesin anlayabileceği şekilde açıklamaya çalışacağım. Gluten Nedir, Ne İşe Yarar? Öncelikle gluten nedir, bir bakalım. Gluten, buğday, arpa ve çavdar gibi tahıllarda bulunan, bir protein kompleksidir. Yani gluten, buğdayın hamurla birleştiğinde…

Dönem Kârı: Tarihsel Bir Perspektif Geçmişin derinliklerine baktığımızda, her bir dönemin kendi içinde şekillenen ekonomik yapıları, toplumsal dönüşümleri ve kırılma noktaları bizlere yalnızca o zaman dilimindeki olayları anlatmakla kalmaz, aynı zamanda bugünü anlamamızda da önemli bir rol oynar. Zira tarih, bir bakıma insanlık deneyiminin birikimidir ve geçmişin ekonomik verilerini analiz etmek, geleceğe yönelik daha sağlıklı kararlar almamıza yardımcı olabilir. Dönem kârı, ekonomik hayatın merkezinde yer alan bir kavramdır ve onu anlamak, sadece ticaretin değil, toplumsal yapının, sınıf ilişkilerinin ve devlet politikalarının da izlerini sürmemizi sağlar. Dönem Kârı Kavramının Kökenleri Feodalizm ve Erken Ekonomik Yapılar Dönem kârı, tarihsel olarak ticaretin, üretimin…

Cansel İsmi Caiz Mi? Felsefi Bir İnceleme İnsanlar bir ismi söylediklerinde, aslında bir kimliği, bir anlamı, bir toplumsal kabulü, belki de bir geçmişi çağrıştırırlar. Peki, bir ismin caiz olup olmadığı neye dayanır? İsimler yalnızca seslerden ibaret midir yoksa onların altında yatan anlamlar, değerler ve toplumsal yükler onları şekillendirir mi? Felsefe, bu tür soruları bize sormak ve anlamın derinliklerine inmek için bir yol sunar. Hangi ismin kabul edilebilir olduğu, yalnızca bir kültürün ya da bir dinin normlarına mı dayanır, yoksa insanların kolektif anlam arayışına mı? Bir isim seçerken, bu kararın ardında yalnızca geleneksel ve dini ölçütler mi bulunur, yoksa evrensel etik…

Zira Yerine Ne Kullanılabilir? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Kelimeler, yalnızca iletişimin araçları değil, insan düşünce ve duygularının, yaşadığımız dünyayı nasıl algıladığımızın da yansımasıdır. Her kelime, arkasında bir duygu, bir düşünce ve bazen bir düşünce tarzı taşır. Bu yazıda, Türkçede sıkça kullandığımız “zira” kelimesini psikolojik bir açıdan incelemeyi amaçlıyorum. Zira, aslında bir neden-sonuç ilişkisi kurarak bir açıklama yapmak için kullandığımız bir bağlaçtır. Ancak, aynı işlevi görebilecek başka kelimeler ve ifadeler mevcut. Peki, zira yerine ne kullanılabilir? İnsan davranışlarının ardındaki bilişsel, duygusal ve sosyal süreçleri merak eden biri olarak, kelimenin işlevine odaklanmak, farklı bağlamlarda nasıl kullanıldığını anlamak, daha geniş bir perspektife ışık…

Keto ve Keton Aynı Şey Mi? Bir Hıçkırık Gibi Daha birkaç hafta önce, bir sabah kalktım ve kendimi bir karmaşanın içinde buldum. O kadar kafam karışıktı ki, günün ilk saatinde “Keto ve keton aynı şey mi?” diye düşünmeye başlamıştım. Anlamadım, gerçekten. Hani bazen beynimiz bir anda gereksiz bilgilerle doluyor ya… İşte o an, o gereksiz bilgi doluluğu beni sarmıştı. Kayseri’nin sabah soğuğunda, penceremden dışarıyı izlerken bir anda kafama takıldı; bu iki kelimeyi birbiriyle karıştırıyor muyum? Yani, keto diyetiyle ketonlar gerçekten birbirine bağlı mı? Yoksa sadece kulağa benziyorlar mı? Bir Soru, Bir Hıçkırık O sabah, içimde tuhaf bir boşluk vardı. Bir…

Kediler Fazla Mama Yerse Ne Olur? Kediler, minik patileriyle gönlümüzü fetheden, neşeli ve bazen de inatçı dostlarımız. Onları mutlu etmek için elimizden geleni yapıyoruz, ama bazen bu aşırı ilgimiz yanlış sonuçlara yol açabiliyor. Kedilere fazla mama vermek, bir bakıma onların sağlığını riske atmak anlamına gelebilir. Peki, kediler fazla mama yerse ne olur? Hem yerel hem de küresel açıdan bakalım. Kedilerde Obezite Sorunu Obezite, sadece insanlar için değil, evcil hayvanlar için de ciddi bir sorun. Kedilerin fazla mama tüketmesi, aşırı kilolu olmalarına yol açar. Bu durum, evdeki bir kedinin yaşam kalitesini doğrudan etkiler. Özellikle Türkiye gibi ülkelerde, kedilere sürekli ödül mamaları…

Afad’a Kayıt Olurken Neden Telefon Numarası Girilir? Kültürel Görelilik ve Kimlik Üzerine Bir İnceleme Dünyanın dört bir yanındaki toplumlar, bir arada yaşamanın karmaşık ilişkileri ve etkileşimleriyle biçimlenir. Kültürlerin çeşitliliğini keşfetmek, insan davranışlarını anlamanın yalnızca bir yoludur. İnsanlık tarihine bakıldığında, toplumların kimlik oluşumları, akrabalık yapıları, ritüeller ve sembollerle ne denli derin ilişkiler kurduğunu görebiliriz. Peki, telefon numarasının AFAD (Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı) gibi kurumlar tarafından kaydedilmesinin ardında ne var? Bu yazıda, telefon numarasının girilmesinin ardında yatan kültürel ve toplumsal anlamları antropolojik bir bakış açısıyla ele alacak, kimlik, kültürel görelilik ve modern toplumların sosyal yapılarıyla bu fenomeni ilişkilendireceğiz. Telefon Numarası…

Türk Devletleri ve Kültürlerin Çeşitliliği: Bir Antropolojik Perspektif Giriş: Kültürlerin Zenginliği ve İnsanlık Hakkında Her bir kültür, kendine has ritüelleri, semboller ve kimlik yapılarıyla dünyayı farklı bir şekilde deneyimler ve anlamlandırır. İnsan, yaşamını sürdürebilmek için toplumsal bağlar kurar, bir arada yaşar, çalışır, üretir ve kendi kimliğini inşa eder. Kültür, bireylerin toplumla etkileşimde bulunduğu bir ağ gibi, sürekli bir evrim ve dönüşüm içindedir. Bu yazı, Türk devletleri üzerinden kültürlerin çeşitliliğini antropolojik bir bakış açısıyla incelemeyi amaçlar. Türk devletleri, tarih boyunca Orta Asya’dan Avrupa’ya kadar geniş bir coğrafyaya yayılmış ve her biri kendi kültürel kimliğini oluşturmuştur. Her bir devlet, halkının gelenekleri, ritüelleri,…

Dış Cephe Neden Su Alır? Hikayelerle Çözüm Arayışı Dış cephe neden su alır? Bu soruyu her zaman düşünürdüm. Çocukken, evimizin dış cephesindeki küçük su damlacıkları beni çok meraklandırırdı. Yağmur yağarken, duvarın her yerinde ince ince ıslak izler oluşur, ama bir de tuhaf olan vardı; bazen, hava güneşli olduğunda bile, o izler sanki biraz daha silikleşmiş gibi dururdu. Büyüdükçe, evin dış cephesinin su almasının aslında bir mühendislik sorunu olduğunu öğrendim. Ama bu sorun sadece teknik bir mesele değil, aynı zamanda ne kadar dikkat edilmesi gerektiğini anladıkça daha çok önemsenmesi gereken bir durum. Hem ev sahipleri hem de inşaat sektöründe çalışanlar için…

Çengel Sakızı Neden Olur? Ekonomik Bir Bakış Ekonomi, bireylerin ve toplumların kaynakları sınırlı bir şekilde kullanırken karşılaştıkları seçimlerin sonuçlarını inceleyen bir bilim dalıdır. Her gün, bilinçli ya da bilinçsiz şekilde verdiğimiz kararlar, bu kaynakların nasıl dağıtıldığını ve nasıl kullanıldığını şekillendirir. Kaynaklar sınırlıdır ve bu sınırlı kaynakların her bir kullanımının, belirli bir fırsat maliyeti vardır. Bu bağlamda, toplumsal bir sorun olan çengel sakızı gibi bir olgunun ekonomiyi nasıl etkilediğini anlamak, daha geniş piyasa dinamiklerini, bireysel kararları ve toplumsal refahı anlamamıza yardımcı olabilir. Çengel sakızının, ekonomik denge ve tercihler üzerinden şekillenen bir durum olduğunu kabul edersek, bu olgunun nedenlerini ve sonuçlarını mikroekonomi,…